Konular
Cezalar ve ihlaller — Suudi Çalışma Kanunu
Kanunun 18 maddesi bu konuyu ele alır, kanundaki sırayla; her birinin burada sade bir açıklaması, kendi sayfasında resmî metni var.
- Madde 39: Başkası için veya kendi hesabına çalışma yasağıÖngörülen kurallara uyulmadıkça işveren işçisinin başkası için veya kendi hesabına çalışmasına izin veremez, işçi başka işveren için veya kendi hesabına çalışamaz, işveren de başkasının işçisini çalıştıramaz. Denetim ve yaptırım Bakanlıktadır.
- Madde 63: Yasaklı maddelerin işyerine sokulmasının önlenmesiİşveren, vekili veya işçiler üzerinde yetkisi olan herkes, şeriatça yasaklanmış herhangi bir maddenin işyerine girmesini önlemelidir. Bu maddeyi bulunduran veya kullanan kişiye Çalışma Kanunu’ndaki cezalar uygulanır; şer’i cezalar saklıdır.
- Madde 66: Uygulanabilecek disiplin cezalarıMadde, işverenin işçiye verebileceği altı disiplin cezasını sayar ve bazılarının süresini sınırlar.
- Madde 67: Kanunda veya iç yönetmelikte olmayan ceza verilemezİşveren, Çalışma Kanunu’nda veya işyerinin iş yönetmeliğinde yer almayan bir cezayı işçiye veremez.
- Madde 68: Tekrarlanan ihlalde cezanın ağırlaştırılmasıÖnceki ihlal için verilen cezanın işçiye bildirildiği tarihten itibaren 180 gün geçmişse, ihlalin tekrarı nedeniyle ceza ağırlaştırılamaz.
- Madde 69: İhlal suçlaması ve ceza için süre sınırlarıİşçi, öğrenilmesinin üzerinden 30 günden fazla geçmiş bir ihlalle suçlanamaz; ihlale ilişkin soruşturmanın bitip ihlalin sabit olmasından itibaren 30 günden fazla geçtikten sonra disiplin cezası verilemez.
- Madde 70: Para cezası, kesinti ve uzaklaştırma sınırlarıMadde disiplini sınırlar: işle ilgisiz işyeri dışı davranışa ceza verilemez, bir ihlale tek ceza verilir, para cezası ve para cezaları için aylık kesinti 5 günlük ücreti, ücretsiz uzaklaştırma ayda 5 günü aşamaz.
- Madde 71: Cezadan önce yazılı bildirim ve savunmaDisiplin cezası ancak işçiye isnat edilen husus yazılı bildirildikten, işçi sorgulandıktan ve savunması incelendikten sonra verilebilir; bunlar işçinin dosyasına konan bir tutanağa geçirilir. Basit ihlallerde sorgulama sözlü olabilir.
- Madde 72: Ceza kararının bildirimi ve işçinin itirazıCeza kararı işçiye yazılı bildirilir. İşçi 30 gün içinde işverene yazılı itirazda bulunabilir; itiraz reddedilir veya 15 gün içinde karara bağlanmazsa 30 gün içinde iş mahkemelerine başvurabilir.
- Madde 73: Para cezaları defteri ve kullanımıİşveren para cezalarını özel bir deftere kaydetmelidir; cezalar yalnızca işyeri işçilerinin yararına, işçi komitesinin kararıyla ya da komite yoksa Bakanlığın onayıyla kullanılabilir.
- Madde 94: Hukuka aykırı kesinti ve geciken ücretİşveren yazılı onay olmadan Kanun’da öngörülmeyen bir sebeple ücretten kesinti yapar veya ücreti meşru bir gerekçe olmadan vadesinden sonra öderse, iş mahkemesinden iade veya ödeme emri istenebilir; mahkeme işverene para cezası da verebilir.
- Madde 196: İş müfettişlerinin görevleriMadde iş müfettişlerinin görevlerini sayar: Kanunun, yönetmeliğin ve kararların uygulanmasını denetlemek; işverenlere ve işçilere rehberlik etmek; kurallardaki eksiklikleri bildirmek; ihlalleri tespit etmek ve başka kurumlarca bildirilenleri incelemek; uygun para cezasını önermek.
- Madde 229: Çalışma Kanunu’na aykırılığın cezalarıÇalışma Kanunu’nun, uygulama yönetmeliğinin veya Kanun’un uygulanması için çıkarılan kararların herhangi bir hükmüne aykırı davranan herkese şu cezalardan biri veya birkaçı verilir: 100.000 SAR’ı aşmayan para cezası, işyerinin 30 günü aşmayan süreyle kapatılması ya da kesin olarak kapatılması. Başka bir kanundaki daha ağır ceza saklıdır.
- Madde 229 mükerrer: İstihdam ve işçi temini lisans kuralını ihlal cezasıSuudilerin işe yerleştirilmesi, işçi temini veya dış kaynak sağlama faaliyetini Bakanlık lisansına bağlayan 30. maddenin 1. fıkrasına aykırı davranan herkese en az 200.000 SAR, en çok 500.000 SAR para cezası verilir. 229. madde hükümleri saklıdır.
- Madde 230: Bakanlığın ceza verme yetkisiBakanlık, 229. maddedeki üst sınırların yarısını aşmamak üzere para cezası, geçici kapatma veya ikisini birden kendisi verebilir; karara karşı idare mahkemesine başvurulabilir. Daha ağır cezalar ve kesin kapatma için Bakanlık dava açar; aykırılık, Bakanlığın belirlediği para cezasının ödenmesiyle uzlaşmaya da bağlanabilir.
- Madde 231: Aykırılığı giderme yükümlülüğüAykırılığı yapan kişi, uygulama yönetmeliğinin belirlediği süre içinde aykırılığı gidermek zorundadır. Giderilmezse yeni bir aykırılık sayılır.
- Madde 232: Para cezalarının tahsili ve aktarıldığı yerÇalışma Kanunu’nda öngörülen para cezaları kamu alacaklarının tahsiline ilişkin usullere göre tahsil edilir ve elde edilen tutarlar İnsan Kaynaklarını Geliştirme Fonu’na aktarılır.
- Madde 233: Aykırılıkları ortaya çıkarmaya yardım ödülüBakan, Çalışma Kanunu’na, uygulama yönetmeliğine veya Kanun’un uygulanması için çıkarılan kararlara aykırılığın ortaya çıkarılmasına yardım eden herkese, müfettiş olsun ya da olmasın, tahsil edilen para cezasının %25’ini aşmayan bir para ödülü verebilir.
Bölümler
Kaynaklar
- نظام العمل السعودي — وزارة الموارد البشرية والتنمية الاجتماعية
- Saudi Labor Law (English) — Ministry of Human Resources and Social Development
Kontrol tarihi: 5 Kasım 2026. İnsan Kaynakları ve Sosyal Kalkınma Bakanlığı’nın yayımladığı, 19 Şubat 2025 değişikliklerinden sonraki metin. Yukarıdaki açıklama bilgi amaçlıdır; bağlayıcı olan Arapça metindir..