Konular
Sermaye — Suudi Şirketler Kanunu
Kanunun 32 maddesi bu konuyu ele alır, kanundaki sırayla; her birinin burada sade bir açıklaması, kendi sayfasında resmî metni var.
- Madde 13: Ortak ve pay sahiplerinin sermaye katkısıPay nakdî, aynî veya her ikisi olabilir. Anonim ve basit anonim şirketler dışında ortak, kârdan pay karşılığında emek koyabilir; ancak itibar veya nüfuz pay olamaz. Sermaye yalnızca nakdî ve aynî paylardan oluşur.
- Madde 14: Payın getirilmesiMülkiyet, intifa veya başka bir aynî hakkı pay olarak koyan ortak ya da pay sahibi, satıcı gibi tekeffül eder; yalnızca kişisel bir haktan yararlanmayı koyan için, aksi kararlaştırılmadıkça kira hükümleri uygulanır. Emek koyan ortak, işi şirket için yapmak zorundadır.
- Madde 15: Payın geç getirilmesiHer ortak, taahhüt ettiği pay için şirkete borçludur. Geciken ortaktan şirket ifayı isteyebilir veya kâr payı ve oy gibi paylarına bağlı hakları askıya alabilir; her durumda zararın tazminini de talep edebilir.
- Madde 59: Anonim şirketin sermayesiAnonim şirketin çıkarılmış sermayesi en az SAR 500,000 olmalı ve bunun en az dörtte biri kuruluşta ödenmiş olmalıdır.
- Madde 60: Çıkarılmış ve kayıtlı sermayeAnonim şirketin, taahhüt edilen payları temsil eden bir çıkarılmış sermayesi vardır; esas sözleşme ayrıca kayıtlı sermaye belirleyebilir. Yönetim kurulu, çıkarılmış sermaye tamamen ödenmişse onu kayıtlı sermaye sınırına kadar artırabilir.
- Madde 64: Pay bedellerinin yatırılmasıTaahhüt edilen payların ödenen bedeli, kuruluş halindeki şirket adına Krallık’ta lisanslı bir bankaya yatırılır ve şirket ticaret siciline kaydedildikten sonra yalnızca yönetim kurulu bu tutarı kullanabilir. Şirket kaydedilmezse taahhüt sahipleri paralarını geri alır; masraf ve sorumluluk kuruculara aittir.
- Madde 66: Ayni sermayenin değerlemesiKuruluşta veya sermaye artırımında konulan ayni sermaye, bir veya daha fazla yetkili değerleme uzmanınca değerlenir; gerçeğe uygun değer raporu kuruculara veya olağanüstü genel kurula sunulur. Rapor ile payların çıkarılması arasındaki süre Yönetmelik’te belirlenen süreyi aşamaz.
- Madde 93: Olağanüstü genel kurulun toplantı nisabıOlağanüstü genel kurul için oy hakkı olan payların yarısı (esas sözleşmeyle üçte ikiye kadar daha fazlası) gerekir; ikinci toplantıda dörtte biri, üçüncüsü katılımdan bağımsız geçerlidir. Kararlar temsil edilen oy haklarının üçte ikisiyle; sermaye değişikliği, süre uzatımı, erken fesih, birleşme veya bölünmede dörtte üçüyle alınır.
- Madde 105: Payların çıkarılmasıPaylar nakdi veya ayni sermaye karşılığında çıkarılır. Nakdi payların itibari değerinin en az dörtte biri ödenmeli, kalanı çıkarılıştan itibaren 5 yıl içinde ödenmelidir; ayni paylar ancak bedeli tamamen ödendikten sonra çıkarılır ve varlıkların mülkiyeti şirkete tamamen geçmeden teslim edilmez.
- Madde 106: Payların itibari değeriPaylar itibari değerinin altında çıkarılamaz. Esas sözleşme öngörürse veya olağanüstü genel kurul onaylarsa daha yüksek bedelle çıkarılabilir; bu durumda fark, özkaynaklar içinde ayrı bir kalemde gösterilir ve kullanım kurallarını Yönetmelik belirler.
- Madde 117: Borçlanma araçları ve finansman sukuku ihracıAnonim şirket, Sermaye Piyasası Kanunu’na göre devredilebilir borçlanma araçları veya finansman sukuku ihraç edebilir; paya dönüştürülebilir olanların ihracı, karşılığında çıkarılabilecek azami pay sayısını belirleyen bir olağanüstü genel kurul kararını gerektirir.
- Madde 118: Borçlanma araçlarının ve sukukun paya dönüştürülmesiŞirket, borçlanma araçlarını veya finansman sukukunu Sermaye Piyasası Kanunu’na göre paya dönüştürebilir; bunun için ihraç koşullarında önceden ya da sonradan yapılacak bir anlaşmayla hamilinin onayı gerekir.
- Madde 124: Yedek akçelerin kullanılmasıEsas sözleşmede belirli amaçlara ayrılmış yedek ancak olağanüstü genel kurul kararıyla kullanılabilir; belirli bir amaca ayrılmamış yedeği ise olağan genel kurul, yönetim kurulunun önerisi üzerine şirketin veya pay sahiplerinin yararına harcayabilir.
- Madde 126: Sermaye artırım yöntemleriSermaye dört yoldan biriyle artırılır: nakdi veya ayni sermaye karşılığı yeni pay, şirketin muaccel ve miktarı belli borçları karşılığı yeni pay, yedek akçenin sermayeye eklenmesi veya borçlanma araçları ya da finansman sukuku karşılığı yeni pay.
- Madde 127: Çıkarılmış veya kayıtlı sermayenin artırılmasıOlağanüstü genel kurul, çıkarılmış sermaye tamamen ödenmiş olmak şartıyla çıkarılmış sermayeyi veya varsa kayıtlı sermayeyi artırabilir; yeni payları çalışanlara tahsis edebilir; yeni payların itibari değeri aynı tür veya sınıftaki asıl paylarınkine eşit olmalıdır.
- Madde 128: Yeni paylarda rüçhan hakkıOlağanüstü genel kurulun çıkarılmış sermayeyi artırma kararı ya da yönetim kurulunun kayıtlı sermaye sınırları içinde artırma kararı verildiği anda pay sahibi olan kişi, payının tür ve sınıfına göre nakit karşılığı çıkarılan yeni paylarda rüçhan hakkına sahiptir.
- Madde 129: Rüçhan hakkının sınırlandırılmasıEsas sözleşme izin veriyorsa olağanüstü genel kurul, şirketin yararına gördüğü durumlarda pay sahiplerinin nakdi sermaye artırımındaki rüçhan hakkını durdurabilir veya önceliği pay sahibi olmayanlara tanıyabilir.
- Madde 130: Rüçhan hakkının satışı veya devriAnonim şirket pay sahibi, rüçhan hakkını Yönetmelik’te belirlenen şekilde bedelli veya bedelsiz olarak satabilir ya da devredebilir.
- Madde 131: Yeni payların dağıtımıYeni paylar önce katılım talep eden rüçhan hakkı sahiplerine hakları oranında dağıtılır; kalan paylar payından fazlasını isteyenlere aynı oranla verilir; artan paylar, olağanüstü genel kurul veya Sermaye Piyasası Kanunu aksini öngörmedikçe üçüncü kişilere sunulur.
- Madde 132: Şirket zararlarıAnonim şirketin zararları çıkarılmış sermayenin yarısına ulaşırsa yönetim kurulu, öğrendiği tarihten itibaren 60 gün içinde bunu ve önerilerini açıklamalı, 180 gün içinde de şirketin zararları gidererek devamını veya feshini görüşmek üzere olağanüstü genel kurulu toplantıya çağırmalıdır.
- Madde 133: Sermaye azaltım yöntemleriSermaye dört yoldan biriyle azaltılır: pay iptali, itibari değerin zarar kadar azaltılması, itibari değerin pay sahibine iade veya ödenmemiş kısımdan ibra yoluyla azaltılması ya da şirketin kendi paylarını satın alıp iptal etmesi.
- Madde 134: Sermaye azaltım kararıOlağanüstü genel kurul, sermaye şirketin ihtiyacını aşıyorsa veya şirket zarara uğramışsa sermayeyi azaltabilir; 59. maddedeki sınırın altına yalnızca zarar hâlinde inilebilir. Karar, yönetim kurulunun denetçi raporu ekli beyanı genel kurulda okunduktan sonra verilir.
- Madde 135: Sermaye azaltım usulüSermaye şirketin ihtiyacını aştığı için azaltılıyorsa alacaklılar olağanüstü genel kuruldan en az 45 gün önce itiraza çağrılmalıdır; itiraz eden alacaklıya borç muaccelse ödenmeli, vadeliyse yeterli teminat verilmelidir.
- Madde 136: Pay sahipleri arasında eşitlikSermaye azaltılırken aynı tür ve sınıftan pay sahipleri arasında eşitlik gözetilmelidir.
- Madde 137: Pay geri alımı yoluyla azaltımSermaye, şirketin iptal amacıyla kendi paylarını satın almasıyla azaltılıyorsa pay sahipleri paylarını satışa sunmaya çağrılmalıdır; sunulan paylar satın alınmasına karar verilen sayıyı aşarsa satış talepleri aşım oranında indirilir.
- Madde 139: Basit anonim şirketin sermayesiBasit anonim şirketin esas sözleşmesi çıkarılmış sermayesini ve ödenmiş kısmını gösterir, kayıtlı sermaye de öngörebilir; anonim şirket için aranan asgari sermaye bu şirkete uygulanmaz.
- Madde 141: Ayni sermayenin değerlemesiBasit anonim şirkette toplam değeri sermayenin yarısını aşmayan ayni sermaye, aksi kararlaştırılmadıkça yetkili değerleme uzmanınca değerlendirilmek zorunda değildir; yarıyı aşarsa bir veya daha fazla yetkili uzmanca değerlenmelidir.
- Madde 159: Limited şirkette ayni sermayenin değerlemesiLimited şirkette ayni sermaye, Kanun’un 141. maddesindeki hükümlere göre değerlenir.
- Madde 172: Şirket sözleşmesinin değiştirilmesiLimited şirketin şirket sözleşmesi, sermayesi de dahil olmak üzere, sermayenin en az dörtte üçüne sahip ortakların onayıyla değiştirilebilir. Ortaklar nakit karşılığı çıkarılan yeni paylarda öncelik hakkına sahiptir; bazı artırım türleri oybirliği gerektirir.
- Madde 174: Sermaye tutarıOrtaklar limited şirketin sermayesini şirket sözleşmesinde belirler; sermaye bölünemez ve tedavül edilemez eşit paylara ayrılır. Bir payın birden çok maliki varsa şirket, içlerinden birini seçene kadar payın haklarını askıya alabilir.
- Madde 176: Sermaye azaltımıLimited şirkette ortaklar genel kurulu, sermaye ihtiyacı aşıyorsa veya şirket zarar etmişse, müdürlerin hazırladığı beyanlara dayanarak sermayeyi azaltabilir. Azaltım ancak ticaret siciline tescil ve ilan edildikten sonra yürürlüğe girer.
- Madde 179: Borçlanma araçları ve sukuk ihracıLimited şirket, Sermaye Piyasası Kanunu’na uygun olarak tedavül edilebilir borçlanma araçları veya finansman sukuku çıkarabilir; bunun için şirket sözleşmesi değişikliğine ilişkin usulle ortakların onayı gerekir.
Bölümler
Kaynaklar
- نظام الشركات — وزارة التجارة
- Companies Law — Ministry of Commerce
Kontrol tarihi: 5 Kasım 2026. Ticaret Bakanlığı’nın kanun ve yönetmelikler platformunda yayımladığı metin. Yukarıdaki açıklama bilgi amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir; bağlayıcı olan Arapça metindir..