Madde 20: Hakem heyetinin yetkisizliği itirazı
Hakem heyeti, tahkim anlaşmasının bulunmadığı, düştüğü, batıl olduğu veya uyuşmazlık konusunu kapsamadığı itirazları dahil, yetkisizliğine ilişkin itirazları kendisi karara bağlar.
Uygulamada ne anlama gelir
- Bu itirazlar 30. maddenin 2. fıkrasında belirtilen süreler içinde ileri sürülmelidir. Hakem seçmek veya seçime katılmak bu itirazları ileri sürme hakkını düşürmez.
- Diğer tarafın yargılama sırasında ileri sürdüğü bir konunun anlaşma kapsamında olmadığı itirazı derhâl yapılmalıdır, aksi hâlde hak düşer. Gecikmenin makul bir sebebi varsa heyet geç itirazı kabul edebilir.
- Heyet bu itirazları esastan önce karara bağlar veya esasla birleştirip birlikte karara bağlayabilir. İtirazı reddederse buna ancak tüm uyuşmazlığı sona erdiren hakem kararına karşı iptal davasıyla itiraz edilebilir; metin burada 54. maddeye atıf yapar.
Resmî metin
1- تفصل هيئة التحكيم في الدفوع المتعلقة بعدم اختصاصها بما في ذلك الدفوع المبنيّة على عدم وجود اتفاق تحكيم، أو سقوطه، أو بطلانه، أو عدم شموله لموضوع النزاع.
2- يجب إبداء الدفوع بعدم اختصاص هيئة التحكيم وفقاً للمواعيد المشار إليها في الفقرة (2) من المادة (الثلاثين) من هذا النظام.
ولا يترتب على قيام أحد طرفي التحكيم بتعيين محكم أو الاشتراك في تعيينه سقوط حقه في تقديم أي من هذه الدفوع. أما الدفع بعدم شمول اتفاق التحكيم لما يثيره الطرف الآخر من مسائل أثناء نظر النزاع فيجب إبداؤه فوراً وإلا سقط الحق فيه. ويجوز في جميع الأحوال أن تقبل هيئة التحكيم الدفع المتأخر إذا رأت أن التأخير كان لسبب مقبول.
3- تفصل هيئة التحكيم في الدفوع المشار إليها في الفقرة (1) من هذه المادة قبل الفصل في الموضوع، ولها أن تضمها إلى الموضوع لتفصل فيهما معاً، فإذا قضت برفض الدفع فلا يجوز الطعن به إلا بطريق رفع دعوى بطلان حكم التحكيم المنهي للخصومة كلها وفقا للمادة (الرابعة والخمسين) من هذا النظام.
1. The arbitration tribunal shall decide on any pleas related to its jurisdiction, including those based on absence of an arbitration agreement, expiry or nullity of such agreement or non-inclusion of the dispute subject-matter in the agreement.
2. Pleas of lack of jurisdiction shall be raised on dates referred to in Article 30 (Paragraph 2) of this Law.
The appointment or participation in the appointment of an arbitrator by either party shall not preclude his right to file any of such pleas. The plea that the arbitration agreement does not include matters raised by the other party while the dispute is being reviewed must be raised immediately; otherwise, the right to raise such plea shall terminate. In all cases, the arbitration tribunal may accept a late plea if it deems the delay justified.
3. The arbitration tribunal shall decide on pleas referred to in Paragraph 1 of this Article prior to deciding on the subject of the dispute. However, it may join said pleas to the subject and decide on them both. If the arbitration tribunal decides to dismiss the plea, such plea may not be raised except through the filing of a case to nullify the arbitration award ending the entire dispute, pursuant to Article 54 of this Law.
Ticaret Bakanlığı’nın kanun ve yönetmelikler platformunda yayımladığı metin. Yukarıdaki açıklama bilgi amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir; bağlayıcı olan Arapça metindir.
İlgili maddeler
- Madde 7: İtiraz hakkından feragatKanunun aksi kararlaştırılabilen bir hükmünün veya tahkim anlaşmasındaki bir şartın ihlal edildiğini bilerek tahkime devam eden ve kararlaştırılan sürede, süre yoksa ihlali öğrendiği tarihten itibaren 30 gün içinde itiraz etmeyen taraf itiraz hakkından feragat etmiş sayılır.
- Madde 21: Tahkim şartının bağımsızlığıBir sözleşmedeki tahkim şartı, sözleşmenin diğer hükümlerinden bağımsız bir anlaşmadır. Sözleşmenin batıl olması, feshi veya sona ermesi, kendi başına geçerli olan tahkim şartını batıl kılmaz.
- Madde 30: Dava dilekçesi ve cevap dilekçesiDavacı, kararlaştırılan veya heyetin belirlediği süre içinde davalıya ve her hakeme yazılı dava dilekçesini gönderir; davalı da yine süre içinde davacıya ve her hakeme yazılı cevap dilekçesini gönderir.
- Madde 50: Hakem kararının iptal sebepleriİptal davası yalnızca sayılan yedi sebeple kabul edilir. Yetkili mahkeme ayrıca karar İslam şeriatına ve Krallığın kamu düzenine ya da tarafların anlaşmasına aykırılık içeriyorsa veya konu bu Kanuna göre tahkime elverişli değilse kararı re’sen iptal eder.
- Madde 54: İptal davası sırasında icranın durdurulmasıİptal davasının açılması hakem kararının icrasını durdurmaz. Ancak davacı dava dilekçesinde talep eder ve talep ciddi sebeplere dayanırsa yetkili mahkeme icranın durdurulmasına karar verebilir; talebi sunulmasından itibaren 15 gün içinde karara bağlamalıdır.
Kaynaklar
- نظام التحكيم — وزارة التجارة
- Law of Arbitration — Ministry of Commerce
Kontrol tarihi: 5 Kasım 2026. Açıklama yalnızca maddenin metninden, bilgi amacıyla yazılmıştır; hukuki tavsiye değildir.