Teknik mühendislik mesleklerinin yerelleştirilmesi
2025-01-26 tarihli ve 103105 sayılı Bakanlık Kararı, mühendislik teknisyenliği, haritacılık, teknik çizim ve kalite alanındaki 91 meslekte 5 veya daha fazla çalışanı olan özel kuruluşlara 2025-07-27'den itibaren %30 Suudileştirme getirir; Suudi çalışan ancak en az 5.000 SAR ücret alıyor ve Suudi Mühendisler Konseyi akreditasyonuna sahipse sayılır.
Kimlere uygulanır
Suudi pazarında faaliyet gösteren ve kılavuzda listelenen teknik mühendislik mesleklerinde 5 veya daha fazla çalışanı bulunan tüm özel sektör kuruluşları; oran kurum düzeyinde (aynı ekonomik faaliyete ait ve tek bir kuruluşa ait tüm şubeler) hesaplanır.
Oranlar ve aşamalar
| Başlangıç | Oran | Kapsam |
|---|---|---|
| 27 Temmuz 2025 | 30% | Listelenen teknik mühendislik mesleklerinde 5 veya daha fazla çalışanı olan kuruluşlar |
Bir Suudi’nin sayılması için asgari ücret
5,000 SAR — Suudi teknisyen, GOSI'de kayıtlı aylık ücreti (prime esas ücret) en az 5.000 SAR ise sayılır.
Uygulamada ne anlama gelir
- Teknisyenlerin Suudi Mühendisler Konseyi'nden mesleki akreditasyon alması şarttır; akreditasyonu olmayan teknisyenler orana dahil edilmez.
- Gereken ek Suudi sayısı = (teknisyen sayısı × %30) − Suudi teknisyen sayısı, en yakın tam sayıya yuvarlanır. Kılavuz örneği: 4'ü Suudi 51 teknisyen: 51 × %30 − 4 = 11,3, yani 11 ek Suudi gerekir (toplam 15). Örnek ikame esasına dayanır; Suudiler mevcut kadroya eklenirse hesap yeniden yapılır.
- Karar hem kayıtlı meslek unvanlarına hem de fiilen yapılan işe uygulanır; bu mesleklerin görevlerinin başka bir unvan altında doğrudan veya dolaylı olarak Suudi olmayan bir çalışana verilmesi ihlaldir. Cezalar, değişiklikleriyle birlikte 1445/05/19 H tarihli 75913 ve 1446/04/03 H tarihli 44558 sayılı Bakanlık Kararlarına göre uygulanır.
- Yükümlülük, Nitaqat kategorisinden bağımsız olarak kurum düzeyinde uygulanır. Uyum, GOSI'deki meslek unvanlarından otomatik olarak izlenir; ücret ve akreditasyon denetleyici kurumlarla bağlantı üzerinden kontrol edilir. 2025-01-26'dan 2025-07-27'ye kadar 6 aylık geçiş süresi tanınmıştır; başka bir karar bu mesleklerden biri için daha yüksek oran belirlerse yüksek olan uygulanır.
Kapsanan meslekler (91)
Rehberin listelediği resmî adlarıyla.
| Kod | Meslek (Arapça) | Meslek (İngilizce) |
|---|---|---|
| 216507 | مساح تصويري | Photogrammetric surveyor |
| 214905 | مساح كميات | Quantity surveyor |
| 311805 | رسام معماري | Architectural draughtsperson |
| 311804 | فني مجسمات معمارية | Architectural model technician |
| 216502 | رسام خرائط | Map drafter (cartographer) |
| 311802 | رسام مخططات طرق | Road plans draughtsperson |
| 311801 | رسام هندسي | Engineering draughtsperson |
| 311210 | فني صيانة طرق | Road maintenance technician |
| 311201 | فني هندسة مدنية | Civil engineering technician |
| 311203 | فني مواد إنشائية | Construction materials technician |
| 216501 | مسّاح جوي | Aerial surveyor |
| 216506 | مساح تعدين | Mining surveyor |
| 311211 | فني مساحة | Surveying technician |
| 311803 | رسام فني مواصفات | Technical specifications draughtsperson |
| 216503 | مسّاح جيوديسي | Geodetic surveyor |
| 216505 | مساح أراضي | Land surveyor |
| 311906 | فني هندسة إنتاج | Production engineering technician |
| 311509 | فني ميكانيكي معدات زراعية | Agricultural equipment mechanical technician |
| 311513 | فني ميكانيكي طائرات مروحية | Helicopter mechanical technician |
| 311514 | فني ميكانيكي طائرات نفاثة | Jet aircraft mechanical technician |
| 723202 | ميكانيكي إصلاح هيكل الطائرة | Airframe repair mechanic |
| 723201 | ميكانيكي طائرات | Aircraft mechanic |
| 723203 | ميكانيكي محرك طائرة | Aircraft engine mechanic |
| 311512 | فني ميكانيكي قطارات | Train mechanical technician |
| 712703 | ميكانيكي برادات | Refrigeration mechanic |
| 712702 | ميكانيكي تدفئة وتهوية وتكييف | Heating, ventilation and air-conditioning mechanic |
| 712701 | ميكانيكي ضاغطة | Compressor mechanic |
| 311511 | فني صيانة ميكانيكية | Mechanical maintenance technician |
| 311301 | فني هندسة كهربائية | Electrical engineering technician |
| 311305 | فني صيانة آلات كهربائية | Electrical machinery maintenance technician |
| 313103 | فني توزيع طاقة كهربائية | Electric power distribution technician |
| 311308 | فني كهروميكانيك | Electromechanical technician |
| 313104 | فني نقل طاقة كهربائية | Electric power transmission technician |
| 313102 | فني لوحات تحكم محطة طاقة | Power station control panel technician |
| 313101 | مشغل محطة توليد طاقة | Power generation plant operator |
| 311302 | فني كهربائي شبكات توزيع هوائية | Overhead distribution network electrical technician |
| 311304 | فني كهربائي تمديدات كهربائية | Electrical installations technician |
| 311303 | فني كهربائي شبكات توزيع أرضية | Underground distribution network electrical technician |
| 311306 | فني صيانة أجهزة كهربائية | Electrical appliance maintenance technician |
| 311307 | فني صيانة شبكات كهربائية | Electrical network maintenance technician |
| 311309 | فني كهربائي أنظمة حماية كهربائية | Electrical protection systems technician |
| 311405 | فني أجهزة دقيقة | Precision instruments technician |
| 311403 | فني أجهزة إلكترونية | Electronic devices technician |
| 742101 | إلكتروني طائرات | Aircraft electronics technician |
| 741208 | كهربائي طائرات | Aircraft electrician |
| 741301 | موصل كابلات كهربائية | Electrical cable jointer |
| 352202 | فني هندسة اتصالات لاسلكية | Wireless telecommunications engineering technician |
| 311404 | فني صيانة أجهزة إلكترونية | Electronic equipment maintenance technician |
| 311409 | فني هندسة إلكترونية | Electronics engineering technician |
| 311501 | فني هندسة ميكانيكية | Mechanical engineering technician |
| 721202 | لحّام تحت الماء | Underwater welder |
| 754302 | فاحص ومقيّم منتجات | Product inspector and grader |
| 311510 | فني ميكانيكي تمديدات صحية وتدفئة وغاز | Plumbing, heating and gas mechanical technician |
| 311502 | فني تدفئة وتهوية وتكييف | Heating, ventilation and air-conditioning technician |
| 311506 | فني ميكانيكي محركات | Engine mechanical technician |
| 311507 | فني ميكانيكي مركبات | Vehicle mechanical technician |
| 311505 | فني ميكانيكي هياكل | Body and structures mechanical technician |
| 311508 | فني ميكانيكي معدات ثقيلة | Heavy equipment mechanical technician |
| 235105 | أخصائي قياس وتقويم | Measurement and evaluation specialist |
| 242113 | أخصائي شؤون طيران | Aviation affairs specialist |
| 311101 | فني فلكي | Astronomy technician |
| 311106 | فني فيزيائي | Physics technician |
| 311602 | فني مصانع كيميائية | Chemical plant technician |
| 311205 | فني صيانة انشاءات | Construction maintenance technician |
| 311207 | فني صيانة مباني | Building maintenance technician |
| 311601 | فني هندسة كيميائية | Chemical engineering technician |
| 313402 | فني تكرير نفط | Oil refining technician |
| 311208 | فني تدعيم حفريات | Excavation shoring technician |
| 723306 | ميكانيكي منصة حفر | Drilling rig mechanic |
| 311213 | فني إطفاء | Firefighting technician |
| 311202 | مفتش حرائق | Fire inspector |
| 311204 | فني إنشاءات | Construction technician |
| 351103 | فني طباعة رقمية | Digital printing technician |
| 242122 | أخصائي مواصفات ومقاييس وجودة | Standards, metrology and quality specialist |
| 242120 | أخصائي جودة | Quality specialist |
| 313905 | فني ضبط جودة منتجات | Product quality control technician |
| 754301 | مراقب الجودة | Quality inspector |
| 312301 | مشرف إنشاء مباني | Building construction supervisor |
| 312302 | مشرف إنشاء طرق | Road construction supervisor |
| 312201 | مشرف تصنيع | Manufacturing supervisor |
| 312203 | مشرف صيانة | Maintenance supervisor |
| 312304 | مشرف صيانة إنشاءات | Construction maintenance supervisor |
| 312303 | مشرف موقع إنشائي | Construction site supervisor |
| 313202 | مشغل محرقة مخلفات | Waste incinerator operator |
| 313201 | مشغل محطة تحلية مياه | Water desalination plant operator |
| 311705 | مشغل وحدات تحكم مناجم ومحاجر | Mine and quarry control unit operator |
| 315306 | مفتش عمليات طيران | Flight operations inspector |
| 226903 | أخصائي ضمان الجودة الطبية | Medical quality assurance specialist |
| 213301 | أخصائي بيئي | Environmental specialist |
| 226301 | أخصائي حماية بيئة | Environmental protection specialist |
| 325702 | مفتش حماية بيئية | Environmental protection inspector |
Bu kararın ilgilendirdiği JooDax programları
Bazı ayrıntılar resmî metinden doğrulanamadığı için yer almıyor.
Diğer Suudileştirme kararları
- Nitaqat Mutawar (geliştirilmiş Nitaqat) programı
- Destek idari mesleklerin Suudileştirilmesi
- Satış mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Pazarlama mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Mühendislik mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Proje yönetimi mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Diş hekimliği mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Spor merkezleri ve salonlarındaki mesleklerin Suudileştirilmesi
- Dinlenme ve kişisel bakım merkezlerinde idari ve destek mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Konut sorumlusu mesleğinin Suudileştirilmesi
- Eczacılık mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Fizyoterapi mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Tıbbi laboratuvar mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Klinik beslenme mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Radyoloji mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Tıbbi cihaz ve malzeme sektörünün Suudileştirilmesi
- Optik sektörünün Suudileştirilmesi
- Ticari faaliyetlerde toptan ve perakende satış noktalarının yerelleştirilmesi (güncellenmiş kılavuz)
- 7 ekonomik faaliyette satış noktalarının yerelleştirilmesi
- Kadın güzellik ve terzilik noktalarının yerelleştirilmesi
- Kargo hizmetleri ve navlun aracıları hizmet noktalarının yerelleştirilmesi
- Posta ve koli taşımacılığı faaliyetlerinin yerelleştirilmesi
- Gıda marketleri ve merkezi marketlerin (süpermarketlerin) yerelleştirilmesi
- Kapalı alışveriş merkezlerinin (AVM) yerelleştirilmesi
- Restoran ve kafe faaliyetlerinin yerelleştirilmesi
- Altın ve mücevher satış noktası çalışanları için mesleki lisans
- Muhasebe mesleklerinin yerelleştirilmesi
- Satın alma mesleklerinin yerelleştirilmesi
- Bilgi ve iletişim teknolojileri (BİT) mesleklerinin yerelleştirilmesi
- Hukuk mesleklerinin yerelleştirilmesi
- Müşteri hizmetleri mesleklerinin yerelleştirilmesi
- Uzaktan müşteri hizmetleri mesleklerinin yerelleştirilmesi
- Danışmanlık hizmetleri faaliyetinin yerelleştirilmesi
- Lisanslı havacılık mesleklerinin yerelleştirilmesi
- Gayrimenkul faaliyetleri ve mesleklerinin yerelleştirilmesi
- Gümrük müşavirliği faaliyeti ve mesleklerinin yerelleştirilmesi
- Sürücü kurslarının yerelleştirilmesi
- Turizm sektörü mesleklerinin Suudileştirilmesi
- Özel okullarda öğretmenlik mesleklerinin Suudileştirilmesi (ulusal müfredat)
- Lunaparkların ve eğlence merkezlerinin Suudileştirilmesi
- Sinema sektörünün Suudileştirilmesi
- Kamu kurumlarının işletme ve bakım sözleşmelerinin Suudileştirilmesi
- Cazan Bölgesi'nde faaliyet ve mesleklerin yerelleştirilmesi
- Medine Bölgesi'nde faaliyet ve mesleklerin yerelleştirilmesi
- Hail Bölgesi'nde faaliyetlerin ve bir mesleğin yerelleştirilmesi
- El-Baha Bölgesi'nde faaliyetlerin yerelleştirilmesi
- El-Cevf Bölgesi'nde faaliyet ve mesleklerin yerelleştirilmesi
Çalışma Kanunu’nun Suudileştirme maddeleri
Kaynaklar
- الدليل الإجرائي لقرار توطين المهن الفنية الهندسية (صفحة الوزارة) — HRSD
- الدليل الإجرائي لقرار توطين المهن الفنية الهندسية (نسخة 2026-01) — HRSD
- قرار وزاري رقم 103105 وتاريخ 1446/07/26هـ بشأن اعتماد تحديث الدليل الإجرائي للمهن الفنية الهندسية — HRSD
- الدليل الإجرائي لقرار توطين المهن الفنية الهندسية الصادر بالقرار الوزاري رقم 103105 (نسخة 2025-01 السابقة) — HRSD
Kontrol tarihi: 5 Kasım 2026. Her oran ve tarih kararın resmî usul rehberinden alınmıştır.