Konular
Gayrimenkul — Suudi Gayrimenkul İşlem Vergisi Yönetmeliği
Kanunun 14 maddesi bu konuyu ele alır, kanundaki sırayla; her birinin burada sade bir açıklaması, kendi sayfasında resmî metni var.
- Madde 1: TanımlarGayrimenkul İşlem Vergisi Kanununun 1. maddesindeki tanımlar yönetmeliğe de uygulanır; yönetmelik temsilci, ilişkili kişiler, birleşme, devralma, bağlantılı tasarruflar, birlikte hareket ve üçüncü dereceye kadar akrabalar gibi kendi tanımlarını ekler.
- Madde 2: Verginin uygulanmasıGayrimenkul tasarrufları, taşınmazın durumu, şekli veya kullanımı ne olursa olsun 5% oranında vergilendirilir; madde vergiye tabi değerin nasıl ölçüleceğini, gayrimenkul şirketi pay devirlerinin ne zaman vergilendirileceğini ve tasarruf sayılmayan işlemleri belirler.
- Madde 3: İstisnalarMadde, Kanunun 3(a) maddesindeki tam istisnaların her biri için ölçütleri belirler (21 hâl), istisnalı her tasarrufun ZATCA’ya kaydını zorunlu tutar ve bazı istisnalara bağlı elde tutma şartlarını ihlal etmeyen durumları sayar.
- Madde 4: Verginin doğduğu tarihBelgelendirilmemiş tasarruflarda madde tasarruf tarihini belirler: kural olarak koşulsuz anlaşma veya mülkiyetin fiilen devri tarihlerinden önce geleni; zilyetlik, uzun intifa hakkı, BOOT projeleri, şirket payları, maketten satışlar ve düşen istisnalar için özel kurallar vardır.
- Madde 5: Verginin ödeme tarihiKanunun 5(2) maddesine göre vergi bazı hâllerde tasarruf tarihinden sonra ödenebilir: gayrimenkul şirketi pay devirleri, düşen istisnalar ve belgelendirilmemiş tasarruflarda 30 gün içinde; maketten satışlarda ise en geç belgelendirme tarihinde.
- Madde 6: Muvazaalı veya gizli tasarruflarKanunun 6. maddesi bakımından taraflar, tasarrufa gerçeğini gizleyen farklı bir şekil veren belgeler düzenler veya fiilî hak ve yükümlülükleri yansıtmayan hukuki düzenlemeler yaparsa muvazaalı tasarruf doğar; vergi gerçek tasarruf üzerinden hesaplanır.
- Madde 7: Vergiyi ödeme sorumluluğuVergiyi ödemekten devreden sorumludur; ödeme ZATCA’nın belirlediği banka hesabına, verdiği işlem numarası belirtilerek yapılır; devralan, verginin ödenmemesine sebep olduğu anlaşılırsa müteselsilen sorumlu olur.
- Madde 8: Verginin ZATCA tarafından yeniden hesaplanmasıZATCA, gayrimenkul tasarrufunun değerini doğrulayabilir, gerçeğe uygun piyasa değerine göre yeniden değerleyebilir ve belirli süreler içinde doğan vergiyi talep edebilir; madde ayrıca tutarların ne zaman kesinleştiğini ve tahsilini düzenler.
- Madde 9: Vergi iadesiKanunun 9. maddesine göre devreden veya temsilcisi; fazla veya hatalı ödenen vergiyi, tamamlanmamış bir tasarruf ya da sonradan iptal edilen bir tasarruf için ödenen vergiyi maddedeki usul ve sürelere göre geri isteyebilir.
- Madde 10: GizlilikKanunun 11. maddesine göre ZATCA personeli edindiği bilgileri yalnızca maddede sayılan hâl ve şartlarla açıklayabilir; aksi hâlde gizli tutmalıdır; ihlaller, kurul kararıyla belirlenen işlem ve cezalara tabidir.
- Madde 11: Kurallar, usuller, formlar ve belgelerKanunun 12. ve 18. maddeleri uyarınca madde; tasarrufların ZATCA’ya kaydı, kayıtlı verilerin düzeltilmesi, inceleme ve değerleme, bildirimler, formlar ve kayıtların saklanmasına ilişkin kuralları belirler.
- Madde 12: Rehberler, bültenler ve açıklayıcı kararlarKanunun 13. maddesine göre ZATCA farkındalık yaratır, rehber ve bültenler yayımlar; talep üzerine veya kendiliğinden bir işlemin vergisel durumu hakkında açıklayıcı karar verebilir ve sonraki dönemler için belirli sınırlar içinde bunlarla bağlıdır.
- Madde 13: İtiraz ve şikâyetKanunun 17. maddesi bakımından itiraz ve şikâyete ilişkin ayrıntılı kurallar ve usuller, Zekât, Vergi ve Gümrük Komitelerinin çalışma kuralları ile bunlara uygulanacak sonraki kurallardır.
- Madde 14: Son hükümlerMadde, vergisi kanunun yürürlüğünden önce doğan tasarruflar için geçiş kuralları koyar: ZATCA’nın yeniden değerleme süreleri, hâlâ ödenmemiş vergiye ilişkin cezaların hesabı ve önceki yönetmeliğe göre iade taleplerinin süresi.
Kaynaklar
- اللائحة التنفيذية لنظام ضريبة التصرفات العقارية — هيئة الزكاة والضريبة والجمارك
Kontrol tarihi: 5 Kasım 2026. Zekât, Vergi ve Gümrük İdaresi’nin (ZATCA) yayımladığı metin. Yukarıdaki açıklama bilgi amaçlıdır, vergi tavsiyesi değildir; bağlayıcı olan Arapça metindir..