Madde 27: Zekât matrahının alt sınırı
Madde, hesap tutan yükümlü için düzeltilmiş net kâra dayanan ve eklenen ile indirilen kalemlerden etkilenmeyen alternatif bir alt matrah belirler; zekât matrahı düzeltilmiş net kârın altına düştüğünde uygulanır, düzeltilmiş kâr olmayan yıllar için iki kural içerir.
Uygulamada ne anlama gelir
- İndirilmeyen varlıklar toplamı artı düzeltilmiş ve defter net kârı arasındaki fark, düzeltilmiş net kârdan azsa matrah bu toplamdır; değilse matrah düzeltilmiş net kârdır.
- Alt sınır, yatırım yapılan şirketlerin sonuçları dahil yükümlünün faaliyet sonucunu kapsar ve 2. Bölümün 2, 3, 4 ve 6. kısımlarına halel getirmeden uygulanır.
- Matrah sonucu negatifse ve yükümlünün düzeltilmiş net kârı yoksa zekât matrahı yoktur; sonuç pozitif olup düzeltilmiş net kâr yoksa zekât matrah sonucuna göre hesaplanır.
Resmî metin
1. يعد الحد الأدنى للوعاء الوارد في هذه المادة وعاءً بديلًا لا يتأثر بعناصر الإضافة الواردة في المادة (الثالثة والعشرين)، والعناصر المحسومة الواردة في المادة (السادسة والعشرين)، ويكون على نتيجة نشاط المكلف بما فيها نتيجة نشاط الشركات المستثمر فيها.
2. بما لا يتعارض مع أحكام الفصول: الثاني والثالث والرابع والسادس من الباب الثاني من هذه اللائحة؛ إذا نقص الوعاء الزكوي لمكلف الحسابات عن صافي الربح المعدل؛ فيكون وعاء الزكاة للمكلف وفق الآتي:
أ. إذا كان مجموع الأصول غير المحسومة مضافًا إليها الفرق بين صافي الربح المعدل وصافي الربح الدفتري أقل من صافي الربح المعدل للمكلف؛ فيكون الوعاء الزكوي لمكلف الحسابات هو مجموع الأصول غير المحسومة، مضافًا إليها الفرق بين صافي الربح المعدل وصافي الربح الدفتري.
ب. إذا كان صافي الربح المعدل للمكلف أقل من مجموع الأصول غير المحسومة مضافًا إليها الفرق بين صافي الربح المعدل وصافي الربح الدفتري؛ فيكون الوعاء الزكوي لمكلف الحسابات هو صافي الربح المعدل.
3. إذا كانت نتيجة وعاء مكلف الحسابات بالسالب، ولم يحقق المكلف صافي ربح معدل، فليس لمكلف الحسابات وعاء زكوي يحاسب بموجبه.
4. إذا كانت نتيجة وعاء مكلف الحسابات موجبة، ولم يحقق المكلف صافي ربح معدل، فتكون محاسبته الزكوية وفق نتيجة الوعاء الزكوي.
1. The minimum for the base set out herein shall be an alternate base unaffected by the added items of Article (23) and the deductible items of Article (26). Further, it shall be according to the results of the Zakat payer’s activity, including of the result of invested companies.
2. To be in consistent with the provisions of the following sections (2,3,4 and 6) of Chapter (2) of these Regulations; If the Zakat Base of the Zakat Payer holding legal accounts decreases below adjusted net profit; the Zakat base for the Zakat Payer shall be as follows:
a) If the total undeducted assets with the difference between amended net profit and net book profit is less than the amended net profit of the Zakat payer, the Zakat base for the Zakat Payer shall be the total undeducted assets, along with the difference between the amended net profit and the net book profit.
b) If the amended net profit of the Zakat Payer is less than the total undeducted assets plus the difference between the amended net profit and the net book profit, the Zakat base for the Zakat Payer shall be the amended net profit.
3. If the result of the Zakat Payer’s Base is negative, and the Zakat Payer does not achieve an amended net profit, the Zakat Payer does not have a Zakat Base to be held accountable accordingly.
4. If the result of the Zakat Payer holding accounts is positive, and the Zakat Payer holding accounts does not achieve an amended net profit, the Zakat accounting shall be based on the result of the Zakat Base.
Zekât, Vergi ve Gümrük İdaresi’nin (ZATCA) yayımladığı metin. Yukarıdaki açıklama bilgi amaçlıdır, vergi tavsiyesi değildir; bağlayıcı olan Arapça metindir.
İlgili maddeler
- Madde 21: Zekât matrahının hesaplanmasıHesap tutan yükümlü, zekât matrahını 23. maddedeki eklenen kalemlerden 26. maddedeki indirilen kalemleri düşerek hesaplar; 27. ve 28. maddelerdeki alt ve üst sınırlar saklıdır.
- Madde 23: Matraha eklenen kalemlerMadde, hesap tutan yükümlünün zekât matrahına eklenen üç kalemi sayar: özkaynaklar ve benzerleri, indirilen varlıklar sınırında 29. maddedeki yükümlülükler ve düzeltilmiş net kâr/zarar ile defter net kâr/zararı arasındaki fark.
- Madde 26: Matrahtan indirilen kalemlerMadde, hesap tutan yükümlünün zekât matrahından indirdiği on kalemi sayar; başlıcaları koşulları sağlayan yatırımlar, net maddi duran varlıklar, maddi olmayan varlıklar, yasal mevduatlar ve ertelenmiş vergi varlığıdır; her biri kendi maddesine tabidir.
- Madde 28: Zekât matrahının üst sınırıZekât matrahının üst sınırı, zekât yılı sonundaki finansal durum tablosunda görünen özkaynaklar ve benzerleri artı düzeltilmiş ve defter net kâr veya zararı arasındaki farktır.
- Madde 44: Krallık dışındaki bir işletmeye yatırımYükümlünün Krallık dışındaki bir işletmeye yatırımdaki payı; yatırım duran varlıksa ve alım satım amaçlı değilse, yükümlü bunun zekâtını lisanslı denetçi belgesiyle ayrıca hesaplayıp beyannamesinde ZATCA’ya öderse ve alt sınır uygulanırsa indirilir.
Kaynaklar
- اللائحة التنفيذية لجباية الزكاة (1445هـ) — هيئة الزكاة والضريبة والجمارك
- Implementing Regulations for Zakat Collection 1445 H (2024) — Zakat, Tax and Customs Authority (ZATCA)
Kontrol tarihi: 5 Kasım 2026. Açıklama yalnızca maddenin metninden, bilgi amacıyla yazılmıştır; hukuki tavsiye değildir.