Madde 20: Makbuz veya rehin senedinin kaybı ya da hasarı
Depo makbuzu kaybolur veya hasar görürse hamili, mülkiyetini ispat edip kefil veya yeterli teminat göstererek Divan-ı Mezalim’den depoya kendisine suret verilmesi emrini isteyebilir; rehin senedi hamili de aynı şartlarla muaccel borcun ödenmesi emrini, emir yerine getirilmezse satış iznini isteyebilir.
Uygulamada ne anlama gelir
- Depo makbuzu: hamil, makbuzun mülkiyetini ispat etmek ve kefil veya yeterli teminat göstermek şartıyla suret verilmesi emrini ister.
- Rehin senedi: hamil aynı şartlarla, vadesi gelmişse teminatlı borcun ödenmesi emrini isteyebilir; emir, depo defterlerine kayıtlı tüm ciro bilgilerini içermelidir.
- Borçlu ödeme emrine uymazsa, lehine emir verilen kişi, ciro depo defterlerine kayıtlı olmak ve kefil veya yeterli teminat göstermek şartıyla rehinli malın satışı için izin isteyebilir; Divan satış yöntemini belirler ve depocu ile makbuz sahibine bildirir.
Resmî metin
يجوز لحامل إيصال التخزين عند ضياعه أو تلفه أن يطلب من ديوان المظالم إصدار أمر إلى المخزن العام بتسليمه صورة من إيصال التخزين، على أن يثبت ملكيته لإيصال التخزين مع تقديم كفيل أو ضمان كاف. ويجوز بالشروط نفسها لمن ضاع أو تلف منه مستند الرهن أن يطلب من ديوان المظالم إصدار أمر بوفاء الدين المضمون إذا كان هذا الدين قد حل أجله. ويجب أن يشتمل الأمر بالوفاء على جميع بيانات التظهير المقيدة في دفاتر المخزن. فإذا لم يقم المدين بتنفيذ الأمر كان لمن صدر لمصلحته هذا الأمر أن يطلب من ديوان المظالم الإذن له في بيع البضاعة المرهونة، ويحدد الديوان طريقة البيع ويبلغ الخازن ومالك إيصال التخزين بذلك، وذلك بشرط أن يكون التظهير مقيدا في دفاتر المخزن، وأن يقدم كفيلا أو ضمانا كافيا.
The bearer of a warehouse receipt, in case of loss or damage of such receipt, may petition the Board of Grievances to order the public warehouse to provide him with a copy of the warehouse receipt, provided that he establishes ownership of the warehouse receipt and provides a guarantor or adequate guarantee. Under the same conditions, the lien document bearer – in case of loss or damage – may petition the Board of Grievances to issue a re-payment order for the secured debt if the debt is due. This order shall include all endorsement particulars entered into the warehouse records. If the debtor fails to carry out the order, the person to whom said order is issued may petition the Board of Grievances for permission to sell the liened goods. The Board of Grievances shall determine the manner of sale, and notify the warehouser and warehouse receipt bearer thereof, provided that such endorsement is entered into the warehouse records and a guarantor or adequate guarantee is furnished.
Ticaret Bakanlığı’nın kanun ve yönetmelikler platformunda yayımladığı metin. Yukarıdaki açıklama bilgi amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir; bağlayıcı olan Arapça metindir.
İlgili maddeler
- Madde 14: Ciro bilgileri ve kaydıDepo makbuzu ve rehin senedinin her cirosu tarihli olmalıdır. Rehin senedinin ayrı cirosunda ayrıca teminatlı borç tutarı, vadesi, alacaklının adı ve adresi ile cirantanın imzası bulunmalı; ciro edilen, cironun depo defterlerine kaydını ve senede şerh düşülmesini gecikmeden istemelidir.
- Madde 16: Ödenmeyen borçta rehinli malın satışıBorç vadesinde ödenmezse, depo makbuzundan ayrı rehin senedi hamili rehinli malları satmak için Divan-ı Mezalim’den izin isteyebilir; Divan satış yöntemini belirler ve bunu depocuya ve depo makbuzu sahibine bildirir.
- Madde 21: Kayıp halinde verilen teminatın sona ermesiCiro edilmiş depo makbuzu veya rehin senedinin kaybı halinde verilen teminat, Divan-ı Mezalim’in makbuz sureti verilmesi emrini verdiği ya da muaccel teminatlı borcun ödeme emrinin alındığı tarihten itibaren bir yıl geçmekle sona erer.
Umumi mağazalar ve makbuz senetleriTicari rehin
Kaynaklar
- نظام الإيداع في المخازن العامة — وزارة التجارة
- Public Warehousing Law — Ministry of Commerce
Kontrol tarihi: 5 Kasım 2026. Açıklama yalnızca maddenin metninden, bilgi amacıyla yazılmıştır; hukuki tavsiye değildir.