Madde 13: Ortak ve hukuki şekil değişikliği
Madde, bir ortağın ölümünün veya payını devretmesinin, şahıs işletmesinin devrinin ve hukuki şekil değişikliğinin zekâta etkisini düzenler ve zekâtın zekât yılı sonundaki ortaklara ve paylarına göre hesaplanacağını belirtir.
Uygulamada ne anlama gelir
- Bir ortak ölür veya payını mirasçılara ya da başkalarına devreder ve işletme faaliyetini sürdürürse, yükümlü o zekât yılının tamamı için zekât öder.
- Şahıs işletmesi satış, devir veya benzeri yolla el değiştirirse zekâtı, her sahibin elinde tuttuğu süreye bakılmaksızın yıl sonunda tüm yıl için hesaplanır.
- Yükümlünün bir hukuki şekilden diğerine dönüşmesi yönetmeliğe tabiiyetini etkilemez.
- Esas olan zekât yılı sonundaki ortaklar ve pay oranlarıdır; yıl içindeki oran değişiklikleri dikkate alınmaz.
Resmî metin
1. يحاسب المكلف عن زكاة كامل العام الزكوي الذي توفي فيه أحد ملاكه، أو تنازل فيه عن حصته لغيره -سواء أكانوا ورثة أم غيرهم- إذا استمر المكلف في نشاطه.
2. إذا انتقلت ملكية المؤسسة الفردية إلى مالك آخر، بالبيع أو التنازل أو نحوهما؛ فتحتسب زكاتها في نهاية العام الزكوي عن كامل العام الزكوي دون النظر في مدة ملكية كل مالك لها.
3. لا يتأثر خضوع المكلف لأحكام اللائحة في حال تحوله من شكل نظامي إلى شكل نظامي آخر.
4. يحاسب المكلف بحسب ملاكه وحصص الملكية نهاية العام الزكوي؛ بصرف النظر عن اختلاف النسبة خلال العام.
1. The Zakat Payer shall be held accountable for the entire year of Zakat, in which one of its owners died, or has assigned his share to others, whether heirs or others, if the Zakat Payer maintains in his activity.
2. If the ownership of the sole proprietorship is transferred to other owner, by sale or assignment or equivalent, at the end of the year, the Zakat is calculated for the entire year regardless of the duration of each owner's ownership.
3. The Zakat Payer compliance with the provisions of the Regulations shall not be affected in the event of its transformation from a legal form to another.
4. The Zakat Payer shall be held accountable according to its owners and the property shares at the end of the Zakat year regardless of the percentage variation during the year.
Zekât, Vergi ve Gümrük İdaresi’nin (ZATCA) yayımladığı metin. Yukarıdaki açıklama bilgi amaçlıdır, vergi tavsiyesi değildir; bağlayıcı olan Arapça metindir.
Kaynaklar
- اللائحة التنفيذية لجباية الزكاة (1445هـ) — هيئة الزكاة والضريبة والجمارك
- Implementing Regulations for Zakat Collection 1445 H (2024) — Zakat, Tax and Customs Authority (ZATCA)
Kontrol tarihi: 5 Kasım 2026. Açıklama yalnızca maddenin metninden, bilgi amacıyla yazılmıştır; hukuki tavsiye değildir.