Madde 59: İnceleme ve tarhiyat usulleri
Madde; ZATCA’nın yerinde incelemelerini, yerini ve güvencelerini, beyandaki düzeltmelerin ve itiraz hakkının mükellefe bildirilmesini, beyannamenin kabulü ve hataların düzeltilmesi sürelerini düzenler.
Uygulamada ne anlama gelir
- ZATCA, başka bir mükellef hakkında bilgi toplamak için bile, incelenen kişinin çalışma saatlerinde ve tüm defter ve kayıtlar için önceden bildirim yapmadan, mükellefin yerinde veya kendi bürolarında resmî yazıyla yerinde inceleme yapabilir; götürülen belgeler için alındı verilir.
- Elektronik kayıtlar istenirse kâğıt olarak verilmelidir. Mükellef işbirliği yapmazsa ZATCA icra makamlarıyla çalışır ve gizlenmesinden, imhasından veya değiştirilmesinden çekindiği belgelere el koyabilir; belgeler incelemenin bitiminden itibaren 15 gün içinde iade edilir, ZATCA kopyalarını saklayabilir.
- ZATCA beyannameye katılmazsa düzeltmeleri, gerekçelerini, vergi ve cezaları, itiraz hakkını ve süresini taahhütlü posta veya alındığını kanıtlayan herhangi bir yolla mükellefe bildirir.
- Kanun’un 65. maddesinin (b) fıkrası saklı kalmak üzere, beyanname süresinin bitiminden itibaren ZATCA’dan bildirim gelmeden 5 yıl geçerse beyan kabul edilmiş sayılır. ZATCA hesap ve maddi hataları 10 yıl, mevzuatın uygulanmasındaki hataları 5 yıl içinde, talep üzerine veya tespit ederek düzeltebilir.
Resmî metin
1- يحق للمصلحة إجراء الفحص الميداني للتحقق من وفاء المكلف بالالتزامات المفروضة عليه بمقتضى النظام الضريبي.
2- مع مراعاة الأحكام الواردة في الأنظمة الأخرى، يجوز القيام بفحص ميداني لمكلف بهدف تجميع معلومات عن مكلف آخر. ويتم القيام بالفحص الميداني أثناء ساعات العمل الخاصة بالشخص الخاضع للفحص، والمكلف ملزم نظاماً بتقديم المعلومات التي تطلبها المصلحة، كما يحق للمصلحة إجراء الفحص الميداني لكافة دفاتر وسجلات المكلف دون إشعار مسبق.
3- يتم الفحص الميداني في موقع المكلف أو في مكاتب المصلحة، بموجب خطاب رسمي من المصلحة، وفي حالة نقل أي دفاتر أو سجلات أو مستندات من موقع المكلف يعطى سنداً بها، ويجوز لفاحص المصلحة الشخوص لموقع المكلف بهدف التحقق من طبيعة عمل المكلف.
4- إذا مسك المكلف دفاتره وسجلاته على وسائط إلكترونية، يجب عليه تزويد فاحصي المصلحة بالمعلومات التي يطلبونها على نسخ ورقية عند طلبهم ذلك.
5- إذا لم يتعاون المكلف الخاضع للفحص في تأمين المعلومات المطلوبة، تقوم المصلحة بالتنسيق مع الأجهزة التنفيذية المختصة لإجباره على التعاون معها وتقديم المستندات المطلوبة، كما يجوز للمصلحة التحفظ على تلك المستندات إذا كان هناك سبب يجعلها تعتقد أن المكلف قد يحاول إخفاءها أو إتلافها أو التلاعب بها.
6- عند الانتهاء من الفحص، تعاد المستندات إلى صاحبها خلال خمسة عشر يوماً من انتهاء الفحص، وللمصلحة أن تحتفظ بصورة عن أي مستندات أو قيود عند الحاجة.
7- إذا لم توافق المصلحة على إقرار المكلف، تشعره بالتعديلات التي أجرتها على إقراره الضريبي، وأسباب التعديل، ومقدار الضريبة والغرامات المترتبة على ذلك، وحقه في الاعتراض، والمدة النظامية المحددة للاعتراض، ويكون الإشعار بالبريد المسجل أو بأي وسيلة أخرى تثبت استلامه للإشعار.
8- مع عدم الإخلال بنص الفقرة (ب) من المادة الخامسة والستين من النظام، يعد الإقرار مقبولاً من المصلحة إذا مضى على تقديمه خمس سنوات من نهاية الأجل المحدد لتقديم الإقرار دون تلقي المكلف إشعاراً من المصلحة بشأنه.
9- يجوز للمصلحة تصحيح الأخطاء الحسابية والمادية خلال عشر سنوات من نهاية الأجل المحدد لتقديم الإقرار الضريبي عن السنة الضريبية بناءً على طلب المكلف، أو إذا تم اكتشافها من المصلحة أو الجهات الرقابية. ويقصد بالأخطاء الحسابية والمادية، الأخطاء الناتجة عن إحدى العمليات الحسابية مثل (الجمع، الطرح، الضرب، القسمة)، أو الناتجة عن وضع رقم خطأ مكان الرقم الصحيح، أو ما شابه ذلك.
10- يجوز للمصلحة تصحيح الخطأ في تطبيق النظام والتعليمات خلال خمس سنوات من نهاية الأجل المحدد لتقديم الإقرار الضريبي عن السنة الضريبية بناءً على طلب المكلف، أو إذا تم اكتشاف الخطأ من المصلحة أو من الجهات الرقابية.
Zekât, Vergi ve Gümrük İdaresi’nin (ZATCA) yayımladığı metin. Yukarıdaki açıklama bilgi amaçlıdır, vergi tavsiyesi değildir; bağlayıcı olan Arapça metindir.
İlgili maddeler
- Madde 57: BeyannamelerMadde; beyanname formlarını ve verilmesini, ispat yükünü, faaliyetin durması ve şahıs şirketleri beyannamelerini, denetçi onayını, tasfiye memurlarının yükümlülüklerini ve petrol-gaz mükellefinin tek beyannamesini düzenler.
- Madde 58: ZATCA’nın bilgi alma hakkıMadde, ZATCA’ya mükellefin defterlerini yerinde inceleme ve ondan ve başkalarından bilgi alma hakkı verir, işbirliği yapmamayı cezalandırır ve kamu kurumları dahil herkesi ZATCA’ya bilgi ve özel sektörle yapılan sözleşmelerin verilerini sunmakla yükümlü kılar.
- Madde 60: İtiraz ve istinafMadde, ZATCA kararından etkilenen herkesin, 1441/04/21H tarihli ve (26040) sayılı Kraliyet Emri’yle çıkarılan Vergi İhlalleri ve Uyuşmazlıkları Çözüm Komiteleri Çalışma Kuralları ve değişikliklerine göre itiraz etmesine izin verir.
Bu maddenin uyguladığı veya atıf yaptığı kanun maddeleri
Suudi Gelir Vergisi Kanunu
Kayıtlar ve defterlerBeyannameler
Kaynaklar
- اللائحة التنفيذية لنظام ضريبة الدخل — هيئة الزكاة والضريبة والجمارك
Kontrol tarihi: 5 Kasım 2026. Açıklama yalnızca maddenin metninden, bilgi amacıyla yazılmıştır; hukuki tavsiye değildir.